ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ
1. Αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης που αγοράζονται ή μισθώνονται από ιδιώτες
1.1. Δαπάνες διαβίωσης
Ο φόρος εισοδήματος υπολογίζεται καταρχήν βάσει του πράγματι αποκτηθέντος συνολικού εισοδήματος. Κατ’ εξαίρεση, το συνολικό εισόδημα που θα υπαχθεί σε φορολογία προσδιορίζεται με βάση τις δαπάνες διαβίωσης του φορολογούμενου, της συζύγου του και των προσώπων που τους βαρύνουν, όταν το συνολικό ποσό των δαπανών είναι ανώτερο από το συνολικό καθαρό εισόδημά τους. Στην περίπτωση αυτή η διαφορά μεταξύ της συνολικής ετήσιας δαπάνης και του εισοδήματος που δηλώθηκε προσαυξάνει τα εισοδήματα που δηλώνονται και υπόκειται σε φόρο εισοδήματος. Στις δαπάνες διαβίωσης περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων: (i) η ετήσια αντικειμενική δαπάνη επιβατικών αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσης που ανήκουν κατά κυριότητα στον φορολογούμενο ή έχουν μισθωθεί από αυτόν (με απλή ή χρηματοδοτική μίσθωση) και (ii) η δαπάνη αγοράς ή χρηματοδοτικής μίσθωσης αυτοκινήτων.
1.1.1. Ετήσια αντικειμενική δαπάνη επιβατικών αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσης
Το ποσό της ετήσιας αντικειμενικής δαπάνης διαμορφώνεται με βάση τον κυλινδρισμό του κινητήρα του οχήματος, ως εξής:
|
Κυλινδρισμός κινητήρα |
Ποσόαντικειμενικής δαπάνης (σε Ευρώ) |
|
Μέχρι 1.200 κυβικά εκατοστά (κ.εκ.) |
4.000 |
|
Άνω των 1.200 κ.εκ. μέχρι και 2.000 κ.εκ. |
Προσαύξηση 600 Ευρώ ανά 100 κ.εκ. |
|
Άνω των 2.000 κ.εκ. μέχρι και 3.000 κ.εκ. |
Προσαύξηση 900 Ευρώ ανά 100 κ.εκ. |
|
Άνω των 3.000 κ.εκ. |
Προσαύξηση 1.200 Ευρώ ανά 100 κ.εκ. |
Τα ανωτέρω ποσά της αντικειμενικής δαπάνης, μειώνονται ανάλογα με την παλαιότητα του αυτοκινήτου (η οποία υπολογίζεται από το έτος πρώτης κυκλοφορίας στην Ελλάδα) ως εξής:
|
Παλαιότητα αυτοκινήτου |
Ποσοστό μείωσης αντικειμενικής δαπάνης |
|
Άνω των 5 ετών και μέχρι 10 έτη |
30% |
|
Άνω των 10 ετών |
50% |
Ο ανωτέρω τρόπος προσδιορισμού της ετήσιας αντικειμενικής δαπάνης έχει εφαρμογή και σε αυτοκίνητα μικτής χρήσης καθώς και σε αυτοκίνητα τύπου Jeep ιδιωτικής χρήσης.
Η ετήσια αντικειμενική δαπάνη δεν εφαρμόζεται για επιβατικά αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης που διαθέτουν πιστοποιητικό αυθεντικότητας και για επιβατικά αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης που είναι ειδικά διασκευασμένα για άτομα με κινητική αναπηρία.
1.1.2. Δαπάνη απόκτησης αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσης
Στις δαπάνες διαβίωσης περιλαμβάνονται και τα χρηματικά ποσά που καταβάλλονται σε μετρητά για την αγορά ή χρηματοδοτική μίσθωση αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσης. Εξαιρούνται τα αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης που είναι ειδικά διασκευασμένα για άτομα με κινητική αναπηρία.
1.2. Πώληση
Το εισόδημα που προκύπτει από την πώληση αυτοκινήτου δεν υπόκειται σε φορολογία εισοδήματος αλλά αποτελεί μειωτικό στοιχείο των δαπανών διαβίωσης και χρησιμοποιείται για σκοπούς κάλυψης δαπανών απόκτησης περιουσιακών στοιχείων (πόθεν έσχες).
2. Αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης που αγοράζονται ή μισθώνονται από εταιρείες/ελεύθερους επαγγελματίες
2.1. Ετήσια αντικειμενική δαπάνη επιβατικών αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσης
Η ετήσια αντικειμενική δαπάνη υπολογίζεται με τον ίδιο τρόπο όπως και για τους ιδιώτες και λογίζεται ως ετήσια αντικειμενική δαπάνη κατά περίπτωση:
- του ελεύθερου επαγγελματία ή του ιδιοκτήτη ατομικής επιχείρησης,
- των ομόρρυθμων ή απλών, εκτός των ετερόρρυθμων, εταίρων ή κοινωνών ή μελών της κοινοπραξίας φυσικών προσώπων, επιμεριζόμενη μεταξύ αυτών κατά το ποσοστό συμμετοχής τους στην εταιρεία, προκειμένου περί ομόρρυθμων ή ετερόρρυθμων ή αστικών εταιρειών ή στην κοινωνία ή στην κοινοπραξία,
- των φυσικών προσώπων, μελών της εταιρείας περιορισμένης ευθύνης, επιμεριζόμενη μεταξύ αυτών, κατά το ποσοστό συμμετοχής του καθενός στην εταιρεία περιορισμένης ευθύνης, όταν οι διαχειριστές αυτής δεν είναι εταίροι της,
- των διαχειριστών της εταιρείας περιορισμένης ευθύνης που είναι και εταίροι της, επιμεριζόμενη μεταξύ αυτών κατά το ποσοστό συμμετοχής τους στην εταιρεία περιορισμένης ευθύνης,
- των διευθυνόντων και εντεταλμένων συμβούλων, διοικητών ανωνύμων εταιρειών και προέδρων των διοικητικών συμβουλίων τους, επιμεριζόμενη ισομερώς μεταξύ τους,
- του προσώπου που εκπροσωπεί στην Ελλάδα αλλοδαπό νομικό πρόσωπο χωρίς εγκατάσταση στην Ελλάδα ή του προσώπου που προΐσταται του γραφείου ή υποκαταστήματος ή πρακτορείου αλλοδαπού νομικού προσώπου στην Ελλάδα.
2.2. Εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες από τη χρήση εταιρικών αυτοκινήτων
Ως εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες λογίζεται ποσοστό της Εργοστασιακής Τιμολογιακής Αξίας («ΕΤΑ») του έτους πρώτης κυκλοφορίας των αυτοκινήτων που ανήκουν σε επιχείρηση (ανεξαρτήτως νομικής μορφής) ή είναι μισθωμένα από αυτήν και χρησιμοποιούνται από τον πρόεδρο ή μέλος του διοικητικού συμβουλίου, διευθύνοντα ή εντεταλμένο σύμβουλο, διευθυντή, διαχειριστή ή στέλεχος γενικά. Το ποσοστό της ΕΤΑ του έτους πρώτης κυκλοφορίας που θεωρείται ως εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες υπολογίζεται ως εξής:
- Για ΕΤΑ από 15.000 - 22.000 Ευρώ, ποσοστό 15% της ΕΤΑ λογίζεται ως εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες.
- Για ΕΤΑ από 22.001 - 30.000 Ευρώ, ποσοστό 25% της ΕΤΑ λογίζεται ως εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες.
- Για ΕΤΑ άνω των 30.000 Ευρώ, ποσοστό 30% της ΕΤΑ λογίζεται ως εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες.
Τα ανωτέρω ισχύουν και για τους εκπροσώπους ή διαχειριστές στην Ελλάδα αλλοδαπών ή ημεδαπών επιχειρήσεων που υπάγονται στις διατάξεις του ν. 89/1967 ή του ν. 27/1975, εφόσον τα πρόσωπα αυτά είναι Έλληνες υπήκοοι ή έχουν ελληνικό διαβατήριο.
Τα ανωτέρω δεν εφαρμόζονται:
- για αυτοκίνητα τα οποία παρέχουν οι επιχειρήσεις σε πωλητές που εργάζονται σε αυτές,
- για αυτοκίνητα δοκιμών (test drive) που διαθέτουν οι επιχειρήσεις εμπορίας αυτοκινήτων,
- για αυτοκίνητα μεταφοράς προσωπικού (π.χ. mini bus),
- για αυτοκίνητα που χρησιμοποιούν επιχειρήσεις (π.χ. ξενοδοχειακές επιχειρήσεις) για μεταφορά καλεσμένων ή πελατών τους,
- για αυτοκίνητα τα οποία διαθέτουν οι επιχειρήσεις service προσωρινά σε αντικατάσταση των επισκευαζόμενων,
- για αυτοκίνητα που χρησιμοποιούνται από τις επιχειρήσεις διαχείρισης αεροδρομίων για τη μεταφορά VIPS ή προσωπικού.
Παράδειγμα: Διευθυντής πωλήσεων ανώνυμης εταιρείας χρησιμοποιεί επιβατικό αυτοκίνητο ιδιωτικής χρήσης που ανήκει στην εταιρεία, του οποίου η εργοστασιακή τιμολογιακή αξία ανέρχεται στα 25.000 ευρώ. Το εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες που προκύπτει είναι 6.250 ευρώ (25.000 x 25%).
2.3. Έκπτωση δαπανών αυτοκινήτων για σκοπούς φορολογίας εισοδήματος
Οι δαπάνες συντήρησης, επισκευής, κυκλοφορίας και αποσβέσεων και τα μισθώματα που καταβάλλονται σε εταιρεία χρηματοδοτικής μίσθωσης ή οποιονδήποτε τρίτο για επιβατικά αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης εκπίπτουν ως εξής:
- Για επιβατικά αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης με κυλινδρισμό μέχρι 1600 κυβικά εκατοστά, εκπίπτει ποσοστό 70% των ανωτέρω δαπανών, εφόσον τα αυτοκίνητα αυτά χρησιμοποιούνται για τις ανάγκες της επιχείρησης.
- Για επιβατικά αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης με κυλινδρισμό άνω των 1600 κυβικών εκατοστών εκπίπτει ποσοστό 35% των ανωτέρω δαπανών, εφόσον τα αυτοκίνητα αυτά χρησιμοποιούνται για τις ανάγκες της επιχείρησης.
Ο περιορισμός αυτός δεν εφαρμόζεται στις επιχειρήσεις που ασχολούνται με την εκμίσθωση επιβατικών αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσης, καθώς και στις επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν τα αυτοκίνητα τους αποκλειστικά για την εκπαίδευση υποψήφιων οδηγών.
Ο ανωτέρω περιορισμός δεν ισχύει επίσης για τις δαπάνες που αφορούν σε αυτοκίνητα άλλα πλην επιβατικών ιδιωτικής χρήσης.
Σε κάθε περίπτωση η έκπτωση των δαπανών (με ή χωρίς περιορισμό) κρίνεται με βάση τις γενικές προϋποθέσεις που θέτει η σχετική φορολογική νομοθεσία.
2.4. Πώληση
Το κέρδος από την πώληση αυτοκινήτων συνυπολογίζεται στα φορολογητέα έσοδα της επιχείρησης/ελεύθερου επαγγελματία και φορολογείται με τους οικείους φορολογικούς συντελεστές.
3. Έκτακτη εισφορά
3.1. Αντικείμενο της έκτακτης εισφοράς
Αντικείμενο της έκτακτης εισφοράς είναι η κυριότητα ή η κατοχή, μεταξύ άλλων, αυτοκινήτων ιδιωτικής χρήσης με κυλινδρισμό κινητήρα άνω των 1.929 κυβικών εκατοστών.
3.2. Υπολογισμός της έκτακτης εισφοράς
Το οφειλόμενο ποσό της έκτακτης εισφοράς ισούται με το γινόμενο του ποσού της ετήσιας αντικειμενικής δαπάνης που προκύπτει από την κυριότητα ή την κατοχή των ανωτέρω αυτοκινήτων με βάση τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος οικονομικού έτους 2011 επί συντελεστή πέντε τοις εκατό (5%).
3.3. Εξαιρέσεις από την έκτακτη εισφορά
Από την ανωτέρω έκτακτη εισφορά εξαιρούνται:
- Επιβατικά αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης με παλαιότητα άνω των 10 ετών από το έτος πρώτης κυκλοφορίας τους στην Ελλάδα και
- Επιβατικά αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης από άτομα με αναπηρία (υπό προϋποθέσεις).